Bileşik Getiri Nedir?
Bileşik getiri, bir yatırımdan elde edilen kazancın anaparaya eklenerek bir sonraki dönemde o kazancın da getiri üretmesi anlamına gelir. Basitçe söylemek gerekirse, "getirinin getirisi" kazanılır. Bu etki, kısa vadede küçük görünse de uzun vadede birikiminizi katlanarak büyütür.
Bileşik Getiri Formülü
Bileşik getirinin temel formülü şu şekildedir:
Örneğin 100.000 TL'yi yıllık %30 getiriyle 10 yıl değerlendirirseniz: 100.000 × (1,30)10 ≈ 1.378.585 TL eder. Aynı tutarı basit getiriyle (bileşik etkisi olmadan) değerlendirseydiniz sonuç sadece 100.000 + (100.000 × %30 × 10) = 400.000 TL olurdu.
Basit Getiri ile Farkı Nedir?
Basit getiride, getiri her dönem yalnızca başlangıç anaparası üzerinden hesaplanır; kazanılan getiri yeniden yatırıma dönüşmez. Bileşik getiride ise her dönem kazanılan getiri anaparaya eklenir ve bir sonraki dönemde o da getiri üretmeye başlar. Vade uzadıkça bu iki yöntem arasındaki fark katlanarak büyür — bu yüzden bileşik getiri, uzun vadeli birikim ürünlerinin (BES, yatırım sigortası, mevduat vb.) temelini oluşturur.
Düzenli Katkı Payı Eklendiğinde Ne Olur?
Çoğu birikim ürününde (örneğin BES'te) tek seferlik bir anapara değil, düzenli aylık katkı payı yatırılır. Bu durumda her yeni katkı payı da kendi bileşik getirisini üretmeye başlar. Erken yatırılan katkı payları, sisteme geç giren katkı paylarına göre çok daha uzun süre bileşik getiriden faydalanır — bu da "erken başlamanın" birikim tutarında yarattığı farkı açıklar.
BES ve Yatırım Sigortasında Bileşik Getiri
Bireysel Emeklilik Sistemi'nde katkı paylarınız fonlarda değerlendirilir ve elde edilen getiri her dönem birikime eklenerek bileşik şekilde büyür. Buna ek olarak BES'te %20 devlet katkısı da hesabınıza eklenip aynı bileşik büyümeden faydalanır. Yatırım sigortası ürünlerinde de mantık benzerdir: düzenli primler, seçtiğiniz fon/döviz bazlı yapıda yıllar içinde bileşik olarak büyür. Ayrıca hayat sigortası ve BES primlerinizde vergi avantajından faydalanarak net getirinizi daha da artırabilirsiniz.
Bileşik Getiri Hesaplama Aracı
Başlangıç tutarınızı, aylık katkı payınızı ve getiri varsayımınızı girin — bileşik etkinin birikiminizi nasıl büyüttüğünü anında görün.
Bu getiriyi Bireysel Emeklilik Sistemi, Herkese Hayat Sigortası veya Yatırım Sigortası ile bugün başlatabilirsiniz.
Ücretsiz Teklif Al →Zamanın Gücü: Neden Erken Başlamak Önemli?
Bileşik getiride en belirleyici değişken genellikle getiri oranından çok süredir. Aynı aylık katkı payıyla 10 yıl yerine 20 yıl birikim yapan biri, iki katı süre için sadece iki katı değil, bileşik etki sayesinde çok daha fazla birikime ulaşır. Bu yüzden BES ve yatırım sigortası gibi ürünlerde "ne kadar yatırdığınız" kadar "ne zaman başladığınız" da sonucu belirler.
Bileşik Getiri Hesaplarken Nelere Dikkat Etmeli?
- Getiri oranı geçmiş performansa dayalı bir varsayımdır, gelecekteki getiriyi garanti etmez.
- Enflasyon, bileşik getiriyle büyüyen tutarın satın alma gücünü etkiler; reel getiriyi (getiri − enflasyon) de göz önünde bulundurmak gerekir.
- Vergi ve kesintiler (varsa) net getiriyi düşürebilir; BES'te olduğu gibi devlet katkısı ise net getiriyi artırır.